معرفی برنامه رییس جمهور برای انکشاف تشبثات خصوصی و صنایع در افغانستان

به اساس هدایت جلالتماب رییس جمهور جمهوری اسلامی افغانستان، وزارت احیا و انکشاف دهات مکلف گردید تا برنامه رییس جمهور برای انکشاف تشبثات خصوصی و صنایع در افغانستان را مطالعه و طراحی نماید. که مطالعه و طرح برنامه با استفاده از تجارب بعضی کشور ها بعد از شش ماه تکمیل و ذیلا معرفی میگردد.

مقدمه:

جنگ بیش از دو دهه توام با خشکسالیهای متداوم که عوامل عمده و اساسی افزایش میزان سطح فقر در افغانستان بخصوص در دهات به شمار می آید، زیر بناهای اساسی را در تمام عرصه های حیاتی یا کاملا فروریخته و یا شدیدا تضعیف نموده که این امر حین سقوط زمامداری طالبان کاملا مشهود و ملموس بود.

وضع اقتصادی کشور طی پنج سال گذشته شاهد رشد نسبی عمدتا در عرصه فعالیتهای تجارتی و عمرانی در ساحات شهری بوده اما در مناطق دهاتی به نسبت عدم سرمایه گذاری کافی در عرصه ایجاد فرصتها  ومنابع عایداتی، رشد اندک رونما گردیده و اکثریت مردم دهات هنوز با اتکا به زراعت به شکل قدیمی و سنتی که در آمد ناچیز و بخور و نمیر دارد امرار زنده گی می نمایند.

آمارو احصاییه های مختلف نشان میدهد که حدود چهل فیصد نفوس کشور در دهات زیر خط فقر زنده گی مینمایند. همچنان ارقام احصاییوی نشان می دهد که 57 فیصد خانواده های افغان غذای متنوع نا کافی داشته در حالیکه بیش از 20 فیصد دیگر دسترسی به غذای کافی ندارند. به اساس ارقام ارایه شده توسط دفتر احصاییه مرکزی افغانستان در سال 2005 حجم واردات سالانه کشور در حدود 3.87 میلیارد دالر بوده که این رقم بیش از هشت برابر صادرات کشور را نشان می دهد.*[أ‌]

این حالت ناگوار مستلزم شناسایی هرچه سریعتر و بکارگیری هرچه موثر تر ظرفیتهای تولیدی موجود در سطح دهات از طریق سرمایه گذاری روی ایجاد و تقویت نهاد های تشبثات خصوصی میباشد.

دلایل توجیهی و ضرورت برنامه:

کاهش فقر بخصوص در دهات وابسته به توانمند ساختن افراد فقیر و سهم گیری شان در فعالیت های اقتصادی توام با توانایی سرمایه گذاری در تشبثات کوچک و متوسط است، زیرا اساس پیشرفت صنایع کوچک را دسترسی به خدمات تخنیکی، قوانین، زیر بناها و وجوه مالی تشکیل میدهد.

بنظر کارشناسان، کمبود دانش و تجربه در عرصه صنایع کوچک و عدم دسترسی به قروض مالی موانع عمده در رشد اقتصاد دهات محسوب میگردند که مستلزم اقدامات ابتکاری دولت در عرصه فراهم آوری زمینه های دسترسی به قروض مالی و حمایه از تاسیس و تقویت تشبثات خصوصی و صنایع کوچک میباشد.

یکی از دلایل  کشت کوکنار در افغانستان سطح پایین عایدات در دهات کشور بوده که مردم دهات به نسبت نداشتن عایدات و نسبت بیکاری و زنده گی مشقت بار مجبور به کشت کوکنار میشوند. که به یقین میتوان اظهار داشت که برنامه رییس جمهور برای انکشاف تشبثات خصوصی و صنایع در افغانستان که طی ده سال بیش از دو میلیون شغل پایدار برای مردم دهات ایجاد می نماید مبارزه شدیدی در مقابل کشت کوکنار تلقی شده میتواند.

برنامه رییس جمهور برای انکشاف تشبثات خصوصی و صنایع در افغانستان به مقصد رشد سکتور خصوصی در دهات طرح گردیده و توقع میرود که در ظرف ده سال آینده با تمرکز توجه روی بلند بردن سطح تولیدات در دهات، وابستگی و اتکای کشور را به واردات اقلام عمده مصرفی تقلیل بخشیده و همزمان ارزش افزایی متاع صادراتی را کمک و حمایت نماید.

این برنامه در نظر دارد تا سرمایه اجتماعی و پشتوانه مردمی را که از طریق تطبیق موفقانه برنامه همبستگی ملی در وجود شوراهای انکشافی قریه جات به دست آمده به کار گیرد و در حقیقت این برنامه نقش قدم برنامه همبستگی ملی را تعقیب خواهد کرد.

فراهم آوری زمینه کار برای اشخاص بیکار در دهات کشور که زنده گی بخور و نمیر داشته و در طول سال صرف چهارالی شش ماه مصروف امور زراعت بوده و متباقی چهار الی شش ماه بیکار می باشند یکی از ضروریات و اولویت های مبرم برای دولت جمهوری اسلامی افغانستان بوده که امید است از طریق تطبیق موفقانه برنامه رییس جمهور برای انکشاف تشبثات خصوصی و صنایع در افغانستان بر آورده گردد.

چشم انداز برنامه و استراتیژی های کلیدی:

چشم انداز برنامه عبارت از استفاده از توانمندی های سکتور خصوصی برای رشد اقتصادی و ايجاد اشتغال پايدار و ذرائع عايداتی است. برای وصول به این مرام در نظر است تا استراتیژی های کلیدی ذیل بکار گرفته شوند:

1. بسیج مردم به سوی فعالیت های تولیدی و صنعت

2. مشارکت با سکتور خصوصی

3. حمایت دولت از صنایع جدید التاسیس

4. کنترول بر کیفیت تولیدات

5. تمرکز روی تولید محصولات عمده

6. ایجاد مراکز غرض ارایه کمک های تخنیکی به متشبثین خصوصی الی رفع نیازمندیها

7. تسهیلات دسترسی به وجوه مالی برای صنایع نوپا

8. ارتباط با سایر برنامه های ملی و تشریک مساعی با وزارتخانه ها و ادارات مختلف دولتی

9. ایجاد زیر بناهای ضروری (منجمله سرد خانه ها برای ذخیره محصولات زراعتی)

10. ایجاد کورس های حرفوی

دستاورد های متوقعه:

برنامه رییس جمهور برای انکشاف تشبثات خصوصی و صنایع در افغانستان درنظر دارد تا در طی ده سال آینده به دستاورد های ذیل نایل آید:

1.          ایجاد بیش از نه صد هزارواحد کوچک تشبثات خصوصی در دهات